Oosterscheldekering

Rampjaar 1953

Het jaar 1953 is als Rampjaar de geschiedenis ingegaan…

In februari 1953 trok een storm over de Zeeuwse kust die met een orkaankrachtige Noordwester wind vele Nederlandse dijken deed breken.

De rijzende watermassa slokte bijna alle Zeeuwse eilanden en een groot deel van de achterlanden van Zeeland, Zuid-Holland en Noord-Brabant op.

De grootste stormvloed van de vorige eeuw kostte aan 1835 mensen het leven. Meer dan 70.000 mensen werden dakloos. Ruim 135.000 ha. Land werd overstroomd en veroorzaakte daardoor indertijd een schade van ruim 2 Miljard gulden.

Sinds deze ramp heeft Nederland een gigantisch kust bescherming programma, het zogeheten Deltaplan ontwikkelt en in werking gesteld.

In de Oosterschelde werd, als moeilijkste en omvangrijkste project, een van de grootste Keringen van de wereld met beweegbare schuiven gebouwd.

Deze 8 kilometer lange dam waarvan de bouw in 1967 begon ligt tussen schouwen en Noord-Beveland. Gedurende de bouw werden drie werkeilanden kunstmatig aangelegd, Roggenplaat, Noordland en de bekendste Neeltje Jans.

Op Neeltje Jans is tegenwoordig een water-themapark; Waterland Neeltje Jans, sinds kort kunnen mensen van alle leeftijden zich laten meevoeren in de wereld van virtual reality in het waterpaviljoen. Bezoekers krijgen bij de ingang een soort draagbare telefoon. Door middel van druktoetsen kunnen zij zelf kiezen welke informatie zij willen horen. Er zijn 3 soorten informatie waarvoor zij kunnen kiezen:

Waar gaat het verschijnsel over dat zij op dat moment voor zich hebben nadere informatie en achtergrondinformatie wat betekent het verschijnsel voor mijzelf en de samenleving. De informatie is voor kinderen en volwassenen in 4 talen beschikbaar. Tijdens bepaalde delen van de watershow worden teksten getoond over het verschijnsel water. Feiten als zout en zoet water, waterbeheer, het water tekort in de komende eeuw en de stijging van de waterspiegel komen aan bod. De bedoeling van het waterpaviljoen is mensen confronteren met water en wat het voor ze betekent.

Neeltje Jans is ook een perfecte plaats voor het hele gezin. Zo kunnen mensen van alle leeftijden zich amuseren bij de waterspeelplaats, waar alles gaat om water.

Natuurlijk kunnen mensen ook de uitdaging aangaan op de klimpijler. Op deze voormalige reservepijler kunnen toeristen de uitdaging aangaan. Vakkundige instructeurs zorgen voor de begeleiding langs diverse routes. De pijler heeft verschillende hindernissen, die met elkaar verbonden zijn door klauternetten, hangbruggen en routes met klimgrepen. Er zijn programma’s variërend van 1 tot 3 uur tenzij men voor de schachtafdaling kiest van ongeveer 5 uur.

Veel buitenlandse toeristen zijn zich er vaak niet van bewust wat de kracht van het water nu werkelijk inhoud en hoeveel schade het kan aanrichten. Daarom heeft Waterland Neeltje Jans het mogelijk gemaakt om de stormvloedkering van dichtbij mee te maken.

Via een bovenbalk bij de pijlers kunnen de toeristen zelf de kracht van het water meemaken. Tevens geeft de stormvloedkering een indrukwekkend beeld van de Delta werken.

Het gebruik van de stormvloedkering wordt geregeld in het ir J.W. Topshuis, het centrale bedieningsgebouw. In dit gebouw is tevens het bezoekerscentrum voor de Delta expo gevestigd. Deze tentoonstelling gaat over 2000 jaar waterbouwkunde in Nederland, de Delta werken en de stormvloedkering van de Oosterschelde. Tevens kan men een wandeling maken in het binnenste van de Oosterscheldekering.

De echte natuurliefhebbers kunnen een natuurwandeling maken onder leiding van een gids door het prachtige duinlandschap. Tussen de duintoppen zijn er een aantal kijklijnen, waardoor er een prachtig uitzicht is op verschillende attracties.

Natuurlijk is er ook de mogelijkheid om een rondvaart te maken. Deze duurt ongeveer 45 minuten en laat de Oosterschelde zien. Tijdens deze tocht kan men vele zeehonden, bruinvissen etc zien.

8 Aquaria geven een goed beeld van het leven onder water. Naast de grote hoeveelheid verschillende vissen zijn tevens haaien en pijlstaartroggen te zien. Er zijn kijkers boven het bassin aangebracht met buizen met plexiglas, waardoor een rechtstreekse blik in het aquarium voor een optimale beleving zorgt.

Het dolfijnen en onderzoekscentrum van Waterland Neeltje Jans werkt samen met Dolfinarium Harderwijk. Bruinvissen, dolfijnen en andere dieren worden hier opgevangen, die in Harderwijk zijn hersteld na een stranding of een ziekte.

Via het dolfijnenbassin worden ze voorbereid op hun terugkeer naar zee. Ieder jaar zijn er weer andere dieren te gast.

Tentoonstellingen zijn bij Neeltje Jans in overvloed te vinden. Exposities laten van bekende fotograven laten het leven zien in andere gebieden waar overstromingen eerder regel dan uitzondering zijn. Ook is er een permanente expositie over de Oosterscheldewerken te zien in de verkeerskoker als onderdeel van de delta expo. Deze veelzijdige tentoonstellingen zijn er voor bedoeld om de aandacht te vestigen op het milieu en het water dat een onmisbaar onderdeel is van het leven!

deltawerken_0.jpg

De oosterschelde was een keerpunt bij de realisering van het Deltaplan, het oorspronkelijke plan bestond uit een gesloten kering, maar in de tweede helft van de 60er jaren van de vorige eeuw wijzigde het plan ivm de ecologische kijk op de oosterschelde kering.

Het Deltagebied herbergt een grote variëteit aan planten en dieren. Naast Algen en waterplanten zijn er ong. 75 verschillende vissoorten. Als vogelbroedgebied is het van internationale betekenis. Van economisch belang zijn vooral de oesters en de (hang)mosselen.

Men kwam tot inzicht om deze bijzondere rijkdommen van de oosterschelde veilig te stellen omdat deze door een gesloten systeem zouden verdwijnen.

Na nieuwe onderzoekingen werd besloten de oosterschelde open te laten enslechts dan te sluiten indien de veiligheid dit verlangde.

Dit bereikte men door de constructie van een stormvloedkering met 62 beweegbare schuiven. Gemiddeld wordt de kering door extreem hoge waterstanden gemiddeld zo’n twee keer per jaar gesloten.Als de waterstand het punt van 3.25 Meter overschrijdt, worden de schuiven automatisch gesloten.

Interessante Links: